Jarenlang was “F-gassen” het vaste begrip in de koude- en klimaattechniek. Wie werkte aan koelinstallaties, airco’s of warmtepompen met synthetische koudemiddelen, had een F-gassen certificaat nodig. Dat systeem is veranderd.
Door de nieuwe Europese F-gassenverordening en de invoering van BRL 200 versie 2.0 is de certificering opnieuw ingedeeld. Het oude F-gassen certificaat wordt niet meer als losse eindroute uitgegeven. Daarvoor in de plaats is het A-stelsel gekomen. Voor veel monteurs is vooral het A1-certificaat relevant.
Kort gezegd: F-gassen was de oude benaming en certificeringsroute. A1 is de nieuwe, bredere certificering voor F-gassen én koolwaterstoffen zoals propaan en isobutaan.
A1 vs F-gassen: wat is het verschil en welke training heb je nodig?
Van F-gassen naar A1: zo zit het nu
Wat is het oude F gassen certificaat?
Het F-gassen certificaat was bedoeld voor monteurs die werkten aan installaties met gefluoreerde broeikasgassen. Denk aan koelinstallaties, airconditioningsystemen en warmtepompen met synthetische koudemiddelen.
Binnen het oude stelsel waren vooral F-gassen categorie 1 en categorie 2 bekend.
- F-gassen categorie 1 was de brede bevoegdheid. Daarmee mocht je werkzaamheden uitvoeren aan F-gashoudende installaties zonder beperking op de hoeveelheid koudemiddel.
- F-gassen categorie 2 was beperkter. Daarmee mocht je werken aan kleinere installaties, binnen vastgestelde hoeveelheidsgrenzen.
Dit systeem sloot goed aan op een markt waarin F-gassen dominant waren. Maar de praktijk is veranderd. Installaties gebruiken steeds vaker natuurlijke of alternatieve koudemiddelen, zoals koolwaterstoffen, CO₂ en ammoniak. Daardoor was een nieuw certificeringsstelsel nodig.
Wat is het A1 certificaat
Het A1-certificaat is de nieuwe certificering voor monteurs die werken aan installaties met F-gassen en koolwaterstoffen. Koolwaterstoffen zijn brandbare koudemiddelen, zoals propaan en isobutaan.
A1 is daarmee breder dan het oude F-gassen certificaat. Je leert niet alleen werken met synthetische koudemiddelen, maar ook met de extra veiligheidsrisico’s van brandbare koudemiddelen. Dat is belangrijk, omdat brandbare koudemiddelen steeds vaker worden toegepast in airco’s, warmtepompen en koelinstallaties.
Met A1 richt de training zich dus op twee werelden tegelijk:
- het verantwoord werken met F-gassen;
- het veilig werken met brandbare koudemiddelen zoals propaan en isobutaan.
Let op: A1 is niet hetzelfde als ammoniak of CO₂. Voor CO₂ geldt certificaat B. Voor ammoniak geldt certificaat C.
Waarom is A1 ontstaan?
A1 is ontstaan doordat de koudetechnische praktijk en de wetgeving naar elkaar toe zijn gegroeid.
De Europese regelgeving wil de uitstoot van F-gassen terugdringen. F-gassen hebben vaak een hoog Global Warming Potential en worden daarom steeds verder beperkt. Tegelijk verschuift de markt naar koudemiddelen met een lagere klimaatimpact. Denk aan propaan, isobutaan, CO₂ en ammoniak.
Voor monteurs betekent dat: je werkt niet meer alleen met klassieke F-gassen. Je krijgt steeds vaker te maken met alternatieven die andere veiligheidsrisico’s hebben. Vooral koolwaterstoffen vragen om specifieke kennis rond brandbaarheid, ontstekingsgevaar, ventilatie, persoonlijke beschermingsmiddelen en veilige werkprocedures.
Daarom is het oude systeem vervangen door een nieuw stelsel met certificaten A1 tot en met E. Elk certificaat sluit aan op een combinatie van koudemiddel, installatie en werkzaamheden. Voor de meeste monteurs in airco, warmtepompen en reguliere koudetechniek is A1 de belangrijkste nieuwe route.
Wat betekent dit voor jou training?
Ik heb nog geen F gassen certificaat
Dan start je direct in het nieuwe systeem. In dat geval kies je voor de volledige A1-training. Deze training bereidt je voor op het A1-examen en behandelt zowel F-gassen als koolwaterstoffen.
Dit is de logische route als je nieuw bent in de koudetechniek, je werkzaamheden uitbreidt naar koelinstallaties, airco’s of warmtepompen, of nog geen geldig persoonscertificaat hebt.
Advies: kies de volledige A1-training.
Dit is de logische route als je nieuw bent in de koudetechniek, je werkzaamheden uitbreidt naar koelinstallaties, airco’s of warmtepompen, of nog geen geldig persoonscertificaat hebt.
Advies: kies de volledige A1-training.
Ik heb al F-gassen cat 1
Dan heb je al veel relevante kennis en praktijkervaring. Voor ervaren monteurs met een geldig F-gassen categorie 1 certificaat is er een verkorte route naar A1.
In een verkort traject ligt de nadruk op wat nieuw of aanvullend is binnen A1. Denk vooral aan brandbare koudemiddelen en nieuwe veiligheidsregels.
Advies: kies de versnelde A1-training.
In een verkort traject ligt de nadruk op wat nieuw of aanvullend is binnen A1. Denk vooral aan brandbare koudemiddelen en nieuwe veiligheidsregels.
Advies: kies de versnelde A1-training.
Ik wil extra oefenen voor het examen
Dan is een A1-opfrisdag geschikt. Deze is bedoeld voor deelnemers die specifieke onderdelen willen herhalen of zich gerichter willen voorbereiden op een herexamen.
Afhankelijk van je situatie kun je kiezen voor een opfrisdag rond theorie, handelingen, installatie en inspectie, of solderen. Zo besteed je geen volledige training opnieuw, maar oefen je precies het onderdeel dat extra aandacht nodig heeft.
Advies: kies een gerichte A1-opfrisdag.
Veelgestelde vragen over A1 en F gassen
-
Is A1 hetzelfde als F gassen
-
Waarom heet het niet gewoon F gassen
-
Heb ik met A1 ook ammoniak of CO2
-
Moet ik overstappen als ik al F-gassen heb
-
Wat is het verschil tussen A1 en A2
-
Welke training past het beste bij mij
-
A1-training volgen bij Opleidingscentrum GO
